Schemat wzmacniacza

Na rysunku pokazany jest pełny schemat wzmacniacza (kliknięcie otwiera szczegółowy rysunek).

Oznakowanie masy sygnałowej jest uzależnione od miejsca jej występowania. Odpowiada to zasadzie rozprowadzenia masy w układzie gwiazdy. Wszystkie masy lokalne łączą się w jednym punkcie w okolicy kondensatora C36. Również w tym punkcie masa sygnałowa łączy się z obudową wzmacniacza i masą ochronną zasilania.

Rezystory R22 i R23 doprowadzają sygnał globalnego ujemnego sprzężenia zwrotnego. Wzmacniacz w otwartej pętli posiada wzmocnienie około 90. Przy zamkniętej pętli sprzężenia zwrotnego wzmocnienie spada do niespełna 20. Głębokość pętli (dla pokazanych wartości elementów wynosząca 13 dB) ustalana jest wartością rezystorów R22 i R23 (wpływ ma również ustawienie potencjometrów R3 i R4). Całkowite wysterowanie wzmacniacza (moc 25W) osiąga się dla sygnału wejściowego o amplitudzie około 1 V,nie będzie więc problemu z wysterowaniem wzmacniacza z typowych źródeł dźwięku (CD, tuner, magnetofon).

Układ Zobela pomiędzy wyprowadzeniami uzwojenia wtórnego transformatorów wyjściowych poprawia stabilność wzmacniacza dla wysokich częstotliwości (szczególnie istotne przy odłączonym obciążeniu).

W układzie wzmacniacza przewidziane zostały elementy zapewniające stabilność wzmacniacz w obszarze ponadakustycznym. Są to kondensatory C3, C4, C7 i C8 oraz rezystory R13 i R14. Wartość pojemności C7 i C8 powinna zostać dobrana eksperymentalnie w czasie uruchamiania wzmacniacza (kryterium minimalizacji przerzutów i oscylacji w odtwarzaniu przebiegu prostokątnego).

Na wejściu wzmacniacza zastosowałem podwójny potencjometr 100 kW o charakterystyce liniowej. Razem z rezystorami R7 i R8 otrzymuje się przybliżenie charakterystyki wykładniczej (znacznie lepsze niż w większości tzw. potencjometrów logarytmicznych). Działanie takiego potencjometru zostało opisane przez Roda Elliotta w artykule „Better Volume Control”. Na rysunkach poniżej został przedstawiony pomierzony przeze mnie błąd współbierzności obu potencjometrów oraz ich charakterystyka. Błąd minimalizuje się poprzez dobór wartości rezystorów R7 i R8. Przy zwykle stosowanych poziomach głośności (tłumienie 60...20 dB) błąd zmodyfikowanego potencjometru nie przekracza 0,15 dB. Nigdy nie otrzymałem podobnie dobrych wyników przy pomiarze fabrycznych potencjometrów logarytmicznych. Potencjometry renomowanej firmy ALPS dopuszczają aż 3 dB błędu współbierzności.

Wadą przedstawionego regulatora głośności jest zmieniające się wraz z położeniem ślizgacza obciążenie źródła sygnału. W skrajnym prawym położeniu rezystancja wejściowa spada do około 13 kW.

Sygnał wejściowy ze ślizgacza potencjometru głośności trafia również do układu bufora. Układ ten nie jest pokazany na schemacie, ponieważ pełni rolę pomocniczą (wyprowadzenie sygnału dla aktywnego subwoofera).